ന്യൂഡൽഹി: രാജ്യത്തെ ഭക്ഷ്യവ്യാപാര സ്ഥാപനങ്ങളുടെ സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങളും ലൈസൻസിംഗ് വ്യവസ്ഥകളും കർശനമായി പാലിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കാൻ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ അധികൃതരുടെ പരിശോധനയും എൻഫോഴ്സ്മെന്റ് നടപടികളും ശക്തമാകുന്നു. ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളുടെ നിർമ്മാണം, സംഭരണം, വിതരണം, വിൽപ്പന എന്നിവയിൽ നിയമലംഘനം കണ്ടെത്തിയാൽ സാമ്പിൾ പരിശോധന, നിയമനടപടി, ഉൽപ്പന്നം പിൻവലിക്കൽ, ലൈസൻസ് സസ്പെൻഷൻ അല്ലെങ്കിൽ റദ്ദാക്കൽ തുടങ്ങിയ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാൻ സംവിധാനങ്ങൾ നിലവിലുണ്ട്.
(FSSAI)യുടെ നേതൃത്വത്തിലാണ് രാജ്യത്തെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ നിയന്ത്രണ സംവിധാനം പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. 2026ൽ ലൈസൻസിംഗ് സംവിധാനത്തിൽ വലിയ പരിഷ്കാരങ്ങൾ നടപ്പാക്കിയതിനൊപ്പം, ഭക്ഷ്യസ്ഥാപനങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ സുരക്ഷാ പാലനത്തിന് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന സമീപനമാണ് സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.
ലൈസൻസിന് ഇനി സ്ഥിരമായ സാധുത
2026ലെ പുതിയ ലൈസൻസിംഗ് പരിഷ്കാരങ്ങളുടെ ഭാഗമായി FSSAI ലൈസൻസുകൾക്കും രജിസ്ട്രേഷനുകൾക്കും perpetual validity എന്ന സംവിധാനം കൊണ്ടുവന്നിട്ടുണ്ട്. അതായത്, ലൈസൻസ് നിശ്ചിത കാലയളവിന് ശേഷം നിർബന്ധമായും പുതുക്കേണ്ട സാഹചര്യം ഒഴിവാക്കി; എന്നാൽ സ്ഥാപനങ്ങൾ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ, ശുചിത്വം, മറ്റ് നിയമപരമായ മാനദണ്ഡങ്ങൾ എന്നിവ തുടർച്ചയായി പാലിക്കണം.
നിയമലംഘനം കണ്ടെത്തിയാൽ ലൈസൻസ് സസ്പെൻഡ് ചെയ്യുകയോ റദ്ദാക്കുകയോ ചെയ്യാൻ അധികൃതർക്ക് സാധിക്കും. അതിനാൽ ലൈസൻസിന് സ്ഥിരമായ സാധുത ലഭിച്ചതിനെ പരിശോധനയിൽനിന്നുള്ള ഇളവായി സ്ഥാപനങ്ങൾ കാണരുതെന്ന് അധികൃതർ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
വിറ്റുവരവ് അടിസ്ഥാനമാക്കി പുതിയ വിഭാഗീകരണം
2026 ഏപ്രിൽ 1 മുതൽ പുതിയ ലൈസൻസുകൾക്കും രജിസ്ട്രേഷനുകൾക്കും പുതുക്കിയ വിറ്റുവരവ് പരിധികൾ ബാധകമാക്കി.
- ₹1.5 കോടി വരെ വാർഷിക വിറ്റുവരവ്: Registration
- ₹1.5 കോടിക്ക് മുകളിൽ ₹50 കോടി വരെ: State License
- ₹50 കോടിക്ക് മുകളിൽ: Central License
നിലവിലുള്ള സ്ഥാപനങ്ങളെ പുതിയ പരിധികളിലേക്ക് മാറ്റുന്നതിനായി FoSCoS സംവിധാനത്തിലൂടെ ആവശ്യമായ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാനുള്ള അവസരവും നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
പരിശോധന ഇനി കൂടുതൽ റിസ്ക് അടിസ്ഥാനത്തിൽ
ഭക്ഷ്യസ്ഥാപനങ്ങളുടെ പരിശോധനയ്ക്ക് risk-based inspection and food safety audit framework കൂടുതൽ പ്രാധാന്യമുള്ളതാക്കുകയാണ് പുതിയ സംവിധാനത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങളിലൊന്ന്. സ്ഥാപനത്തിന്റെ പ്രവർത്തന സ്വഭാവം, ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ അപകടസാധ്യത, മുൻകാല പാലനനില, ഉൽപ്പന്നത്തിന്റെ സ്വഭാവം തുടങ്ങിയ ഘടകങ്ങൾ പരിഗണിച്ചാകും പരിശോധനയും ഓഡിറ്റും കൂടുതൽ ലക്ഷ്യമിടുക.
ഇതോടൊപ്പം ഭക്ഷ്യസാമ്പിളുകൾ ശേഖരിച്ച് അംഗീകൃത ലബോറട്ടറികളിൽ പരിശോധന നടത്തുകയും നിലവാരമില്ലാത്തതോ മായം ചേർത്തതോ ആയ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്കെതിരെ നടപടി സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്.
2025-26ൽ 40,000ത്തിലധികം സാമ്പിളുകൾ നിലവാരമില്ലാത്തതായി കണ്ടെത്തി
കേന്ദ്ര ആരോഗ്യ മന്ത്രാലയം ജൂലൈയിൽ പുറത്തുവിട്ട കണക്കുകൾ പ്രകാരം, 2025-26 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ 2.23 ലക്ഷത്തിലധികം ഭക്ഷ്യസാമ്പിളുകൾ വിശകലനം ചെയ്തപ്പോൾ 40,000ത്തിലധികം സാമ്പിളുകൾ non-conforming ആയി കണ്ടെത്തി. ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ നിയമലംഘനങ്ങൾക്കെതിരെ സംസ്ഥാന-കേന്ദ്ര ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ അധികൃതർ സിവിൽ, ക്രിമിനൽ നടപടികളും സ്വീകരിച്ചു.
2026 ജൂൺ 30 വരെയുള്ള കണക്കുപ്രകാരം രാജ്യത്ത് 74.33 ലക്ഷത്തിലധികം സജീവ ഭക്ഷ്യ ബിസിനസ് ലൈസൻസുകളും രജിസ്ട്രേഷനുകളും നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു. ഇതിൽ 91,005 കേന്ദ്ര ലൈസൻസുകളും 11,63,049 സംസ്ഥാന ലൈസൻസുകളും 61,79,301 രജിസ്ട്രേഷനുകളും ഉൾപ്പെടുന്നു.
കേരളത്തിലും വലിയ തോതിൽ രജിസ്ട്രേഷനുകൾ
ജൂൺ 30, 2026 വരെയുള്ള ഔദ്യോഗിക കണക്കുകൾ പ്രകാരം കേരളത്തിൽ:
- കേന്ദ്ര ലൈസൻസ്: 3,736
- സംസ്ഥാന ലൈസൻസ്: 63,275
- രജിസ്ട്രേഷൻ: 4,08,067
എന്നിങ്ങനെയാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. അതായത് സംസ്ഥാനത്ത് ഭക്ഷ്യവ്യാപാര മേഖലയിൽ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത സ്ഥാപനങ്ങളുടെ എണ്ണം ഗണ്യമാണ്.
ഉപഭോക്താക്കൾക്കും ജാഗ്രത വേണം
ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിൽ പരിശോധനാ സംവിധാനങ്ങൾക്കൊപ്പം ഉപഭോക്താക്കളുടെ ജാഗ്രതയ്ക്കും വലിയ പങ്കുണ്ട്. സംശയാസ്പദമായ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ, മോശം ശുചിത്വ സാഹചര്യങ്ങൾ, തെറ്റായ ലേബലിംഗ്, മായം ചേർത്തതായി സംശയിക്കുന്ന ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ എന്നിവ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടാൽ ബന്ധപ്പെട്ട ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ അധികൃതരെ അറിയിക്കാം.
ലൈസൻസ് ലഭിച്ച സ്ഥാപനമെന്നത് മാത്രം മതിയല്ല; ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങൾ തുടർച്ചയായി പാലിക്കുന്ന സ്ഥാപനമാണോ എന്നതാണ് പ്രധാനപ്പെട്ടത്. പുതിയ നിയന്ത്രണ സംവിധാനത്തിൽ ഇതിന് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം ലഭിക്കുന്നതോടെ ഭക്ഷ്യവ്യാപാര മേഖലയിൽ സ്ഥിരമായ compliance ഉറപ്പാക്കേണ്ട സാഹചര്യം ശക്തമാകുകയാണ്.
