വറ്റിവരളുന്ന തടാകങ്ങൾ; മുന്നറിയിപ്പുമായി ഐക്യരാഷ്ട്രസഭ

Sheethal Shyam
3 Min Read

ലോകത്തിലെ പകുതിയിലധികം വലിയ തടാകങ്ങളിലും ജലനഷ്ടം; കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനവും അമിത ജലചൂഷണവും പ്രതിസന്ധി രൂക്ഷമാക്കുന്നു

ലോകമെമ്പാടുമുള്ള തടാകങ്ങളും നദികളും ഭൂഗർഭജല സ്രോതസ്സുകളും നേരിടുന്ന ജലക്ഷാമം ഗുരുതരമായ ആശങ്കയുയർത്തുന്നു. ലോകത്തിലെ പകുതിയിലധികം വലിയ തടാകങ്ങളിലും ജലനിരപ്പ് കുറഞ്ഞുവരുന്നതായി ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ പരിസ്ഥിതി വിഭാഗമായ യു.എൻ. എൻവയൺമെന്റ് പ്രോഗ്രാം (UNEP) മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിട്ടുണ്ട്. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, ദീർഘകാല വരൾച്ച, കൃഷിക്കും വ്യവസായത്തിനുമായി നടത്തുന്ന അമിത ജലചൂഷണം, ജലമലിനീകരണം എന്നിവയാണ് ഈ പ്രതിസന്ധിയുടെ പ്രധാന കാരണങ്ങൾ.

Ref.No:DPCI-PKD-50

പകുതിയിലധികം വലിയ തടാകങ്ങളിൽ ജലനഷ്ടം

1990-കളുടെ തുടക്കം മുതൽ ലോകത്തിലെ പകുതിയിലധികം വലിയ തടാകങ്ങളിലും ജലശേഖരം കുറഞ്ഞതായി UNEP വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഏകദേശം 200 കോടി ജനങ്ങൾ ജലനഷ്ടം നേരിടുന്ന വലിയ തടാകങ്ങളുടെ നീർത്തട മേഖലകളിലാണ് താമസിക്കുന്നത്. അതിനാൽ തടാകങ്ങളുടെ ശോഷണം പ്രകൃതിപ്രതിഭാസം മാത്രമല്ല; കുടിവെള്ളവിതരണം, കൃഷി, മത്സ്യബന്ധനം, പ്രാദേശിക സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ, ജൈവവൈവിധ്യം എന്നിവയെ ബാധിക്കുന്ന ആഗോള പ്രശ്നം കൂടിയാണ്.

തടാകങ്ങൾ വറ്റുന്നതിന് പിന്നിലെ കാരണങ്ങൾ

1. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം

ആഗോള താപനില ഉയരുന്നതോടെ ജലത്തിന്റെ ബാഷ്പീകരണം വർധിക്കുന്നു. മഴയുടെ സമയക്രമത്തിലും അളവിലും വ്യതിയാനങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നതോടെ തടാകങ്ങളിലേക്കും നദികളിലേക്കുമുള്ള നീരൊഴുക്ക് കുറയാം. ദീർഘകാല വരൾച്ച അനുഭവപ്പെടുന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ തടാകങ്ങളുടെ ജലശേഖരം പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെടാനുള്ള സാധ്യതയും കുറയുന്നു.

2. അമിതമായ ജലചൂഷണം

കൃഷി, വ്യവസായം, നഗരവികസനം, ഗാർഹിക ആവശ്യങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കായി തടാകങ്ങളിൽ നിന്നും നദികളിൽ നിന്നും ഭൂഗർഭജലത്തിൽ നിന്നും വൻതോതിൽ വെള്ളം എടുക്കുന്നു. സ്വാഭാവികമായി പുനർനിറയുന്ന അളവിനെക്കാൾ കൂടുതൽ വെള്ളം ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ ജലസ്രോതസ്സുകൾ ക്രമേണ ശോഷിക്കുന്നു.

3. ഭൂഗർഭജലത്തിന്റെ അമിത ഉപയോഗം

തടാകങ്ങളുടെയും ഭൂഗർഭജലത്തിന്റെയും നിലനിൽപ്പ് പല പ്രദേശങ്ങളിലും പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഭൂഗർഭജലനിരപ്പ് താഴുന്നത് തടാകങ്ങളിലേക്കുള്ള ഭൂഗർഭ നീരൊഴുക്കിനെയും ബാധിക്കാം. അതേസമയം, തടാകങ്ങളിലെ ജലനിരപ്പ് കുറയുന്നത് സമീപത്തെ കിണറുകളുടെയും ജലലഭ്യതയെ ബാധിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.

4. മലിനീകരണവും ഭൂവിനിയോഗത്തിലെ മാറ്റങ്ങളും

കൃഷിയിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള രാസവളങ്ങളും കീടനാശിനികളും വ്യവസായ മാലിന്യങ്ങളും ശുദ്ധീകരിക്കാത്ത മലിനജലവും തടാകങ്ങളുടെ ജലഗുണനിലവാരം കുറയ്ക്കുന്നു. നഗരവികസനം, വനനശീകരണം, നീർത്തടങ്ങളിലെ സ്വാഭാവിക ജലപ്രവാഹം തടസ്സപ്പെടുത്തുന്ന നിർമാണങ്ങൾ എന്നിവയും തടാകങ്ങളുടെ പാരിസ്ഥിതിക നിലനിൽപ്പിന് ഭീഷണിയാണ്.

ചാഡ് തടാകവും ആറൽ കടലും നൽകുന്ന മുന്നറിയിപ്പ്

ആഫ്രിക്കയിലെ ചാഡ് തടാകം ജലശോഷണത്തിന്റെ ഗുരുതര പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുന്ന ഉദാഹരണമാണ്. 1960-കൾ മുതൽ തടാകത്തിന്റെ വിസ്തൃതിയിൽ ഏകദേശം 90 ശതമാനം ഇടിവുണ്ടായതായി UNEP ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, ജലത്തിന്റെ ഉപയോഗം, നീരൊഴുക്കിലെ മാറ്റങ്ങൾ തുടങ്ങിയ ഘടകങ്ങൾ ഈ മാറ്റത്തിൽ പങ്കുവഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. തടാകത്തെ ആശ്രയിച്ചിരുന്ന മത്സ്യത്തൊഴിലാളികൾക്കും കർഷകർക്കും കന്നുകാലി വളർത്തുന്നവർക്കും ഇത് വലിയ വെല്ലുവിളിയായി.

മധ്യേഷ്യയിലെ ആറൽ കടലിന്റെ ശോഷണവും ലോകം ഗൗരവത്തോടെ കാണേണ്ട പരിസ്ഥിതി ദുരന്തമാണ്. കൃഷിക്കായി നദീജലം വൻതോതിൽ തിരിച്ചുവിട്ടതിനെത്തുടർന്ന് കടലിന്റെ വലിയൊരു ഭാഗം ചുരുങ്ങി. മത്സ്യബന്ധന മേഖല തകർന്നതോടൊപ്പം വരണ്ട തടാകത്തട്ടിൽനിന്നുള്ള ഉപ്പും മലിനപദാർഥങ്ങളും പരിസ്ഥിതിയെയും ജനജീവിതത്തെയും ബാധിച്ചു.

‘ആഗോള ജലപാപ്പരത്തം’: പുതിയ മുന്നറിയിപ്പ്

2026 ജനുവരിയിൽ പുറത്തിറക്കിയ Global Water Bankruptcy: Living Beyond Our Hydrological Means in the Post-Crisis Era എന്ന റിപ്പോർട്ടിൽ UNU-INWEH ‘ആഗോള ജലപാപ്പരത്തം’ എന്ന ആശയം മുന്നോട്ടുവച്ചു. പ്രകൃതിക്ക് പുനഃസ്ഥാപിക്കാൻ കഴിയുന്ന അളവിനെക്കാൾ കൂടുതൽ ജലം ദീർഘകാലമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതും ഭൂഗർഭജലം, തടാകങ്ങൾ, തണ്ണീർത്തടങ്ങൾ തുടങ്ങിയ പ്രകൃതിദത്ത ജലശേഖരങ്ങൾ നശിക്കുന്നതും ചില പ്രദേശങ്ങളെ പഴയ ജലസ്ഥിതിയിലേക്ക് മടങ്ങാനാകാത്ത അവസ്ഥയിലേക്കെത്തിച്ചേക്കാമെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടിന്റെ വിലയിരുത്തൽ.

തടാകങ്ങളും നദികളും ശോഷിക്കുന്നത് കുടിവെള്ളക്ഷാമത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. ജലലഭ്യത കുറയുന്നതോടെ കൃഷിയിടങ്ങളിൽ ജലസേചനം ബുദ്ധിമുട്ടിലാകും. വിളവെടുപ്പ് കുറയുന്നതും ഉൽപ്പാദനച്ചെലവ് ഉയരുന്നതും ഭക്ഷ്യവിലകളെ ബാധിച്ചേക്കാം.

പരിഹാരം: ജലസംരക്ഷണം മുതൽ നയപരിഷ്‌കാരം വരെ

ജലപ്രതിസന്ധി നേരിടാൻ വ്യക്തിഗത ഇടപെടലുകൾക്കൊപ്പം ഭരണകൂടങ്ങളുടെയും തദ്ദേശസ്ഥാപനങ്ങളുടെയും കൂട്ടായ പ്രവർത്തനവും ആവശ്യമാണ്.

  • ജലവിനിയോഗം നിയന്ത്രിക്കുക: കൃഷിയിലും വ്യവസായത്തിലും ജലം കാര്യക്ഷമമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സാങ്കേതികവിദ്യകൾ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക.
  • മഴവെള്ളം സംഭരിക്കുക: വീടുകൾ, സ്ഥാപനങ്ങൾ, പൊതുസ്ഥലങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ മഴവെള്ള സംഭരണവും ഭൂഗർഭജല പുനർഭരണവും വ്യാപിപ്പിക്കുക.
  • തടാകങ്ങളും തണ്ണീർത്തടങ്ങളും സംരക്ഷിക്കുക: സ്വാഭാവിക നീരൊഴുക്ക് നിലനിർത്തുകയും നീർത്തടങ്ങൾ കൈയേറുന്നതും മലിനമാക്കുന്നതും തടയുകയും ചെയ്യുക.
  • മലിനീകരണം കുറയ്ക്കുക: മലിനജലം ശുദ്ധീകരിച്ചശേഷം മാത്രം ജലാശയങ്ങളിലേക്ക് ഒഴുക്കുക; കൃഷിയിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള രാസമലിനീകരണം നിയന്ത്രിക്കുക.
  • ശാസ്ത്രീയ നിരീക്ഷണം ശക്തമാക്കുക: ഉപഗ്രഹവിവരങ്ങൾ, ജലനിരപ്പ് അളവുകൾ, ഭൂഗർഭജല പഠനങ്ങൾ, ജലഗുണനിലവാര പരിശോധനകൾ എന്നിവ സംയോജിപ്പിച്ച് പൊതുജനങ്ങൾക്ക് ലഭ്യമാക്കുക.
  • കാലാവസ്ഥാ പ്രവർത്തനം ശക്തമാക്കുക: ഹരിതഗൃഹ വാതക പുറന്തള്ളൽ കുറയ്ക്കുന്നതിനൊപ്പം വരൾച്ചയെയും അതിതീവ്ര മഴയെയും നേരിടാൻ ജലസംവിധാനങ്ങളെ സജ്ജമാക്കുക.

Share This Article
Leave a Comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

×